B2B czy umowa o pracę? Pełne porównanie 2026/2027
Stan prawny na Redakcja podatekly.pl, jak liczymy
W skrócie
- Przy 15 000 zł brutto na etacie dostajesz średnio 10 016,75 zł na rękę. Na B2B z ryczałtem 12% to samo netto da faktura ok. 16 240 zł.
- Faktura równa kosztowi pracodawcy (18 072 zł) daje na ryczałcie 12% 13 410,41 zł na rękę, przed odjęciem urlopu i księgowości.
- Na etacie do konta emerytalnego trafia przy 15 000 zł brutto 35 136 zł rocznie, na B2B z dużym ZUS 13 239,24 zł.
- Na B2B nie masz płatnego urlopu, a zasiłek chorobowy tylko przy dobrowolnym chorobowym, po 90 dniach.
Przy 15 000 zł brutto na umowie o pracę dostajesz w 2026 roku średnio 10 016,75 zł na rękę miesięcznie. Na B2B z ryczałtem 12% tyle samo zostanie Ci z faktury ok. 16 240 zł netto, jeśli wliczysz 26 dni bezpłatnego urlopu i 300 zł miesięcznie na księgowość. B2B daje więcej pieniędzy przy tej samej kwocie, ale płacisz za to brakiem płatnego urlopu, niższą emeryturą i słabszą ochroną.
Swoją ofertę porównasz w kalkulatorze B2B, a pensję z etatu sprawdzisz w kalkulatorze wynagrodzeń. Poniżej pokazujemy, jak wygląda porównanie przy 10 000, 15 000, 20 000 i 30 000 zł brutto i co poza pieniędzmi powinno wpłynąć na decyzję.
Jak porównać etat z B2B?
Najczęstszy błąd to porównanie pensji brutto z kwotą faktury. Te liczby nie są porównywalne z trzech powodów.
Po pierwsze, pracodawca płaci więcej niż Twoje brutto. Do pensji dolicza swoje składki: emerytalną, rentową, wypadkową, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i FGŚP. Przy 10 000 zł brutto Twój etat kosztuje firmę 12 048 zł miesięcznie. Ten koszt jest górną granicą, do której firma zwykle może podnieść stawkę B2B.
Po drugie, na B2B płacisz wszystkie składki sam: duży ZUS z chorobowym to w 2026 roku 1 926,76 zł miesięcznie, do tego składka zdrowotna i podatek.
Po trzecie, na etacie dostajesz pensję także za urlop i za święta, a w czasie choroby 80% wynagrodzenia. Na B2B każdy dzień bez pracy to zwykle dzień bez faktury.
Ile zostaje na rękę na etacie i na B2B?
Wszystkie przykłady liczymy dla 2026 roku. Etat: standardowe koszty uzyskania przychodu, PIT-2, bez PPK, bez ulg, średnia z 12 miesięcy (przy wyższych pensjach netto spada po przekroczeniu progu 120 000 zł). B2B: duży ZUS z chorobowym, równe miesiące, brak innych kosztów.
| Brutto na etacie | Etat: na rękę (średnio) | Koszt pracodawcy | B2B za koszt pracodawcy: ryczałt 12% | B2B za koszt pracodawcy: liniowy | Faktura B2B na to samo netto |
|---|---|---|---|---|---|
| 10 000 zł | 7 147,39 zł | 12 048,00 zł | 8 109,33 zł | 7 796,47 zł | ok. 12 600 zł |
| 15 000 zł | 10 016,75 zł | 18 072,00 zł | 13 410,41 zł | 12 436,87 zł | ok. 16 240 zł |
| 20 000 zł | 12 562,03 zł | 24 096,00 zł | 18 711,58 zł | 17 077,20 zł | ok. 19 460 zł |
| 30 000 zł | 18 081,91 zł | 35 095,23 zł | 27 766,26 zł | 25 464,46 zł | ok. 26 460 zł |
Kolumny „B2B za koszt pracodawcy” pokazują netto z faktury równej kosztowi pracodawcy, bez odliczania urlopu i księgowości. Ostatnia kolumna to faktura miesięczna na ryczałcie 12%, przy której po 26 dniach bezpłatnego urlopu w roku (przyjmujemy 21 dni roboczych w miesiącu) i 300 zł księgowości miesięcznie zostaje Ci tyle samo co na etacie. Koszt księgowości to nasze założenie, sprawdź cenę u swojego biura.
Przy 20 000 i 30 000 zł brutto wystarczy faktura niższa niż brutto. Etat traci tu na stawce 32% po przekroczeniu 120 000 zł dochodu, a ryczałt 12% nie ma progów. Przy 20 000 zł brutto pensja spada z 13 963,78 zł w lipcu do 10 561,78 zł od września.
Na liniowym ta sama kwota netto wymaga nieco wyższej faktury: ok. 12 830 zł przy 10 000 zł brutto, 16 990 zł przy 15 000 zł, 20 670 zł przy 20 000 zł i 28 660 zł przy 30 000 zł brutto (te same założenia). Jak liczyć to krok po kroku, pokazujemy w poradniku Jak przeliczyć UoP na B2B.
Co z urlopem?
Na etacie przysługuje Ci 20 dni płatnego urlopu, a po 10 latach pracy 26 dni (art. 154 Kodeksu pracy). Do tego okresu wlicza się szkołę: ukończone studia dają 8 lat (art. 155), więc absolwent studiów zwykle szybko dochodzi do 26 dni. Za urlop dostajesz takie wynagrodzenie, jakbyś pracował.
Na B2B nie ma ustawowego urlopu. Część firm wpisuje do umowy „dni wolne płatne”, ale to wyłącznie kwestia negocjacji. Przy fakturze 20 000 zł z ryczałtem 12% bezpłatne 26 dni zmniejsza roczne netto ze 181 284,92 zł do 159 495,02 zł. Więcej przykładów jest w poradniku Urlop i L4 na B2B.
Jeśli wrócisz na etat, okresy prowadzenia działalności, za które opłacono składki emerytalne i rentowe lub wypadkowe, wlicza się do okresu zatrudnienia (art. 302¹ Kodeksu pracy). Lata na B2B mogą więc liczyć się do stażu, od którego zależy wymiar urlopu.
Co z chorobą (L4)?
Na etacie przez pierwsze 33 dni choroby w roku pracodawca wypłaca 80% wynagrodzenia (art. 92 Kodeksu pracy), a od 34. dnia zasiłek chorobowy wypłaca ZUS. Po 50. roku życia ZUS przejmuje wypłatę już od 15. dnia.
Na B2B ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne. Kosztuje 138,47 zł miesięcznie przy dużym ZUS, a zasiłek dostaniesz dopiero po 90 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia (art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej). Zasiłek liczy się od zadeklarowanej podstawy składek, nie od faktur. Przy dużym ZUS to 130,06 zł za dzień choroby, czyli 3 901,69 zł za pełny miesiąc. Jeśli fakturujesz 20 000 zł, tydzień choroby kosztuje Cię wielokrotnie więcej, niż wynosi zasiłek.
Co z emeryturą?
Wysokość emerytury zależy od składek zapisanych na Twoim koncie w ZUS. Na etacie składka emerytalna to 19,52% brutto (połowę płacisz Ty, połowę pracodawca), do limitu 30-krotności, czyli 282 600 zł w 2026 roku.
| Sytuacja | Składka emerytalna rocznie |
|---|---|
| Etat 10 000 zł brutto | 23 424,00 zł |
| Etat 15 000 zł brutto | 35 136,00 zł |
| Etat 20 000 zł brutto | 46 848,00 zł |
| Etat 30 000 zł brutto (limit 30-krotności) | 55 163,52 zł |
| B2B, duży ZUS | 13 239,24 zł |
| B2B, preferencyjny ZUS | 3 377,28 zł |
| B2B, ulga na start (6 miesięcy) | 0 zł |
Etat z pensją 10 000 zł brutto zapisuje na koncie emerytalnym ok. 1,8 raza więcej niż B2B z dużym ZUS, a etat z pensją 30 000 zł ponad 4 razy więcej. Różnicę w netto możesz sam inwestować, na przykład w IKE lub IKZE, ale to Twoja decyzja i Twoje ryzyko. ZUS nie dopłaci za lata niskich składek.
Co z benefitami i PPK?
Porównanie samych kwot pomija benefity. Na etacie pracodawca może wpłacać do PPK 1,5% pensji, a do tego dochodzą dopłaty państwa. Prywatna opieka medyczna, karta sportowa, sprzęt, szkolenia i konferencje to wydatki, które na B2B pokrywasz sam albo negocjujesz w umowie. Część z nich zaksięgujesz w kosztach na liniowym lub skali, ale na ryczałcie koszty nie obniżają podatku.
Przed porównaniem dolicz wartość benefitów, z których naprawdę korzystasz, do netto z etatu. Jeśli opieka medyczna kosztowałaby Cię prywatnie kilkaset złotych miesięcznie, ekwiwalent B2B rośnie o tę kwotę. Programiści mogą też rozważyć IP Box, który na B2B obniża podatek od dochodu z praw autorskich do programu do 5%. Warunki i ryzyko opisujemy w poradniku IP Box dla programisty.
Co z kredytem?
Bank oceni zdolność kredytową z innych dokumentów. Na etacie wystarczy zwykle zaświadczenie o zarobkach i umowa. Na B2B bank chce zwykle historii działalności i liczy dochód z rozliczeń podatkowych, a na ryczałcie z przychodu po podatku i składkach. Konkretne wymagania (długość historii, sposób liczenia dochodu) różnią się między bankami i ofertami. Jeśli planujesz kredyt hipoteczny w najbliższym czasie, zapytaj bank przed zmianą formy zatrudnienia.
Jakie są ryzyka B2B?
Uznanie umowy za stosunek pracy. Kodeks pracy zakazuje zastąpienia umowy o pracę umową cywilnoprawną, jeśli warunki pracy się nie zmieniają (art. 22 § 1² KP). Jeśli pracujesz pod kierownictwem, w stałych godzinach i miejscu wskazanym przez firmę, sąd może uznać, że to etat. Wtedy dochodzą zaległe składki i rozliczenia podatkowe.
Utrata korzystnych form opodatkowania. Jeśli przechodzisz na B2B do swojego pracodawcy i robisz to samo co na etacie, tracisz prawo do liniowego w roku, w którym wykonywałeś te czynności na etacie, a do ryczałtu także w roku następnym (art. 9a ust. 3 ustawy o PIT, art. 8 ust. 2 ustawy o ryczałcie). Opisujemy to w poradniku B2B u byłego pracodawcy.
Brak ochrony. Nie masz ustawowego okresu wypowiedzenia, ochrony przed zwolnieniem w czasie choroby ani gwarancji płacy minimalnej. Kontrakt może się skończyć z dnia na dzień, jeśli tak zapisano w umowie.
Odpowiedzialność. Na B2B odpowiadasz za szkody wobec klienta na zasadach z umowy i Kodeksu cywilnego, a nie na łagodniejszych zasadach odpowiedzialności pracownika.
Co zmieni projekt reformy 2027?
Projekt UD458 (druk sejmowy nr 3147) przewiduje próg 130 000 zł i stawkę 24% dla dochodu od 130 000 do 150 000 zł. Dla pracownika z pensją 15 000 zł brutto i wyższą oznacza to 3 600 zł więcej netto w 2027 roku. Przy 10 000 zł brutto nic się nie zmienia. Podatek liniowy i ryczałt zostają bez zmian, chyba że przychód z B2B przekroczy limit ryczałtu ok. 1 094 250 zł. Projekt przeszedł pierwsze czytanie w Sejmie 6 października 2026 r. i nie jest jeszcze prawem.
Kiedy B2B ma sens, a kiedy lepiej zostać na etacie?
B2B ma sens, gdy:
- stawka jest wyraźnie wyższa niż ekwiwalent z tabeli powyżej, a nie tylko równa;
- masz oszczędności na kilka miesięcy bez kontraktu;
- sam odkładasz na emeryturę i na chorobę;
- możesz skorzystać z ryczałtu 12% albo masz realne koszty firmowe.
Etat jest lepszy, gdy:
- planujesz kredyt hipoteczny w najbliższym roku lub dwóch;
- spodziewasz się dłuższej choroby, urlopu rodzicielskiego albo przerwy;
- oferta B2B to tylko koszt pracodawcy przepisany na fakturę, bez dodatku za ryzyko;
- przechodziłbyś na B2B u obecnego pracodawcy, robiąc to samo co dotąd.
Pytania i odpowiedzi
Czy B2B opłaca się przy 10 000 zł brutto?
Przy 10 000 zł brutto etat daje 7 147,39 zł na rękę. Żeby na B2B z ryczałtem 12% zostało tyle samo po 26 dniach bezpłatnego urlopu i 300 zł księgowości, potrzebujesz faktury ok. 12 600 zł, czyli 26% więcej niż brutto. To mniej więcej koszt pracodawcy (12 048 zł). Przy tej kwocie przewaga B2B jest mała, a tracisz ochronę etatu.
Czy na B2B dostanę kredyt hipoteczny?
Tak, ale bank oceni Cię inaczej niż pracownika. Zwykle chce historii działalności i liczy dochód z deklaracji podatkowych, a na ryczałcie z przychodu po odjęciu podatku i składek. Wymagania różnią się między bankami. Jeśli planujesz kredyt w ciągu roku lub dwóch, zapytaj bank o warunki przed przejściem z etatu na B2B.
Czy mogę przejść na B2B do obecnego pracodawcy?
Formalnie tak, ale jeśli robisz to samo co na etacie, w tym roku tracisz prawo do podatku liniowego, a do ryczałtu także przez rok po zakończeniu etatu. Nie skorzystasz też z ulgi na start, preferencyjnego ZUS ani Małego ZUS Plus. Do tego dochodzi ryzyko uznania umowy za stosunek pracy. Szczegóły opisujemy w poradniku o B2B u byłego pracodawcy.
Czy po reformie 2027 B2B dalej będzie się opłacać bardziej niż etat?
Projekt UD458 obniża podatek na etacie najwyżej o 3 600 zł rocznie. Tyle zyskuje pracownik z pensją 15 000 zł brutto i wyższą. Podatek liniowy i ryczałt się nie zmieniają, chyba że przychód z B2B przekroczy ok. 1,09 mln zł rocznie. Różnica netto na korzyść B2B zmaleje więc o najwyżej 300 zł miesięcznie. To nadal projekt, nie obowiązujące prawo.
Czy na B2B mam okres wypowiedzenia?
Tylko taki, jaki zapisano w umowie. Kodeks pracy daje pracownikowi okres wypowiedzenia od 2 tygodni do 3 miesięcy, zależnie od stażu u pracodawcy. Na B2B ochrona wynika wyłącznie z kontraktu, więc przed podpisaniem sprawdź okres wypowiedzenia, kary umowne, zakaz konkurencji i zasady przekazania praw do kodu.
Podstawa prawna i źródła
- Kodeks pracy, t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245 (art. 22, 36, 92, 154, 155, 302¹)
- Ustawa o świadczeniach pieniężnych w razie choroby i macierzyństwa, t.j. Dz.U. 2026 poz. 854 (art. 4, 11, 48)
- Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, t.j. Dz.U. 2026 poz. 199
- Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym, t.j. Dz.U. 2025 poz. 843 (art. 8, art. 12)
- Druk sejmowy nr 3147 (projekt UD458)